फेब्रुवारी २०२६ उजाडताच केंद्र आणि राज्य सरकारी कर्मचारी तसेच पेन्शनधारकांसाठी अत्यंत आनंदाची बातमी समोर येत आहे. बहुप्रतिक्षित ८ व्या वेतन आयोगाच्या (8th Pay Commission) अंमलबजावणीच्या चर्चांनी आता जोर धरला असून, १ जानेवारी २०२६ ही या आयोगाची अंमलबजावणीची मूळ तारीख मानली जात आहे. सध्या कर्मचारी संघटना आणि सरकार यांच्यात फिटमेंट फॅक्टर आणि किमान वेतनाबाबत अत्यंत महत्त्वाच्या बैठकांचे सत्र सुरू आहे. या निर्णयामुळे लाखो कर्मचाऱ्यांच्या जीवनमानात मोठी सुधारणा होण्याची चिन्हे आहेत.
८ व्या वेतन आयोगामुळे पगारात नेमकी किती वाढ होणार?
८ व्या वेतन आयोगाची अंमलबजावणी झाल्यानंतर केवळ मूळ पगारच वाढणार नाही, तर महागाई भत्ता (DA), घरभाडे भत्ता (HRA) आणि पेन्शनमध्येही मोठी वाढ अपेक्षित आहे. नवीन वेतन संरचनेत ‘फिटमेंट फॅक्टर’ (Fitment Factor) हा सर्वात महत्त्वाचा घटक ठरेल.
तुमच्या सध्याच्या मूळ पगाराला (7th CPC Basic Pay) या फॅक्टरने गुणले की नवीन मूळ पगार निश्चित होतो. जर कर्मचारी संघटनांच्या मागणीनुसार फिटमेंट फॅक्टर २.८६ ते ३.६८ दरम्यान ठरला, तर १८,००० रुपये मूळ पगार असलेल्या कर्मचाऱ्याचा नवीन किमान पगार साधारण ५१,४८० रुपयांच्या पुढे जाऊ शकतो.
नवीन वेतन श्रेणी आणि संभाव्य पगार वाढ (अंदाजित तक्ता)
खालील तक्त्यामध्ये ८ व्या वेतन आयोगातील संभाव्य पगारवाढ दर्शवली आहे (२.८६ फिटमेंट फॅक्टर गृहीत धरून):
| सध्याचा मूळ पगार (7th CPC) | अंदाजित फिटमेंट फॅक्टर | नवीन संभाव्य मूळ पगार (8th CPC) |
| ₹१८,००० | २.८६ | ₹५१,४८० |
| ₹२५,००० | २.८६ | ₹७१,५०० |
| ₹३५,००० | २.८६ | ₹१,००,१०० |
| ₹४५,००० | २.८६ | ₹१,२८,७०० |
| ₹५५,००० | २.८६ | ₹१,५७,३०० |
टीप: वरील आकडेवारी ही संभाव्य फिटमेंट फॅक्टरवर आधारित असून अधिकृत निर्णयानुसार यात बदल होऊ शकतो.
भत्ते आणि पेन्शनमध्ये होणारे महत्त्वाचे बदल
८ वा वेतन आयोग लागू होताना केवळ मूळ पगारच नाही, तर इतर आर्थिक लाभांमध्येही क्रांतीकारक बदल होणार आहेत:
- महागाई भत्ता (DA): नवीन वेतन आयोग लागू होताना जुना डीए मूळ पगारात विलीन केला जाईल आणि नवीन महागाई भत्त्याची गणना पुन्हा ०% पासून सुरू होईल.
- घरभाडे भत्ता (HRA): शहरांच्या श्रेणीनुसार (X, Y, Z) एचआरएमध्ये मोठी सुधारणा होईल, ज्यामुळे कर्मचाऱ्यांच्या हातात येणाऱ्या निव्वळ पगारात मोठी वाढ होईल.
- पेन्शनधारकांसाठी दिलासा: निवृत्त कर्मचाऱ्यांचे किमान पेन्शन ९,००० रुपयांवरून थेट २५,००० ते ३०,००० रुपयांपर्यंत वाढण्याची दाट शक्यता आहे.
थकबाकी आणि अंमलबजावणीची तारीख
जरी ८ व्या वेतन आयोगाच्या अंतिम अहवालास काही महिने विलंब झाला, तरी नियमानुसार कर्मचाऱ्यांना १ जानेवारी २०२६ पासूनची सर्व थकबाकी (Arrears) एकत्रित दिली जाईल. यामुळे वर्षाच्या अखेरीस कर्मचाऱ्यांच्या बँक खात्यात मोठी रक्कम जमा होण्याची शक्यता आहे. सातव्या वेतन आयोगाच्या तुलनेत आठव्या आयोगामध्ये पगारवाढीचा दर अधिक राहण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
निष्कर्ष
८ व्या वेतन आयोगाची अंमलबजावणी सरकारी कर्मचारी आणि पेन्शनधारकांसाठी महागाईच्या काळात मोठा दिलासा ठरणार आहे. फिटमेंट फॅक्टर आणि नवीन पे मॅट्रिक्समुळे पगारामध्ये जवळपास २०% ते २५% वाढ होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. सरकारने लवकरच अधिकृत अधिसूचना जाहीर केल्यास कर्मचाऱ्यांच्या आनंदावर विरझण पडणार नाही.
